Edukacja ekologiczna poprzez ogrodnictwo miejskie w Berlinie

Berlin jest świetnym przykładem dla wykorzystania przestrzeni miejskich, często także nieużytków, do tworzenia nowej zieleni oraz ogrodów miejskich. Wraz z organizacją Alemde-Kontor na Tempelhofer Feld, jednej z największych śródmiejskich otwartych przestrzeni na świecie, powstał miejski projekt ogrodniczy. Ogród wspólnotowy Almende-Kontor zrzesza ponad 500 ogrodników i ogrodniczek, którzy uprawiają grządki na powierzchni 5.000 m2 na terenie parku przy Oderstraße. Oferowane są również warsztaty i wycieczki z przewodnikiem, które mają uświadamiać mieszkańców Berlina w temacie ekologii, permakultury i bioróżnorodności. Ważnym elementem działania jest także kompost – troszczący się o niego The Goldmakers na stałe zagościli w ogrodzie społecznym, wykorzystując resztki ogrodowe i kuchenne przy użyciu biologicznego procesu gorącego kompostowania. Bogaty w humus kompost jest zbierany po trzech miesiącach. Na terenie Tempelhof są obecne także owce. Powód jest dość pragmatyczny – owce wypasają się 23-hektarowym, stale ogrodzonym rezerwacie ptaków w południowo-wschodniej części pola, aby utrzymać ten teren w dobrej kondycji. Po kilku tygodniach owce przenoszą się dalej. Następnie, zimą, wracają do swoich pierwotnych domów, aż do czasu, gdy wiosną, przed rozpoczęciem sezonu lęgowego skowronków, ponownie rozpocznie się wypas.

Himmelbeet to kolejny międzykulturowy projekt ogrodnictwa miejskiego, zlokalizowany w dzielnicy Wedding w Berlinie. Projekt posiada nie tylko grządki ogrodnicze do wynajęcia i tereny uprawiane przez społeczność, ale także oferuje warsztaty i organizuje wydarzenia dotyczące różnych aspektów ogrodnictwa oraz kwestii społecznych i ekologicznych. Jak piszą twórcy, “Kryzysy społeczne i ekologiczne są problemami naszych czasów. Nie tylko zmiana klimatu ma katastrofalne skutki. Kompromisowość i populizm nie mogą być odpowiedzią na globalne wyzwania. Intensywnie pracujemy nad kwestiami transformacji społecznej, przyszłości miasta i jesteśmy głęboko przekonani, że “wartościowe” może znaczyć więcej niż “pieniądze!”. Oprócz ogrodu warzywnego, na 2,5 hektarowej przestrzeni otwartej jest też miejsce do rekreacji. Wraz z dzielnicą i innymi organizacjami społecznymi w sąsiedztwie, w 2020 roku zrealizowano projekt ElisaBeet jako międzykulturowy ogród i miejsce spotkań z silnym naciskiem na edukację ekologiczną i zrównoważoną produkcję żywności. Duża otwarta przestrzeń i rozległe łąki ze starymi drzewami oferują miejsca dla różnych działań i zastosowań, aby wzbogacić rzadko występującą otwartą przestrzeń w Soldiner Kiez także przez aktywność społeczną.

Kolejnym przykładem jest berliński park społeczny Prinzessinnengärten. Wspólnie z licznymi sąsiadami kolektyw Nomadisch Grün na Moritzplatz w Kreuzbergu uprawia wysokiej jakości ekologiczne owoce i warzywa. Oprócz pracy w ogrodzie, społeczność wykorzystuje byłą pustą działkę o powierzchni 6000 m2 jako miejsce nauki – organizowane są warsztaty i wycieczki, podczas których uczestnicy uczą się nie tylko siać, sadzić i zbierać plony, ale także wszystkiego o produkcji nasion, przetwarzaniu i konserwowaniu warzyw, pszczelarstwie, wermikompoście i opracowywaniu nowych metod uprawy DIY. Oprócz lokalizacji przy Moritzplatz na Kreuzbergu, która została otwarta w 2009 roku, kolektyw od początku 2019 roku uprawia również inny ogród społecznościowy na cmentarzu Neuer St. Jacobi w Neukölln.

Źródło: himmelbeet.de
Wedding Ruheplatzstraße Himmelbeet
Himmelbeet Berlin-Wedding
Berlin źródło Ab geht die Lucie
Berlin-źródło-Tellerreport

 

Strony:

Allmende Kontor eV https://www.allmende-kontor.de/

Himmelbeet https://himmelbeet.de/

Źródła:

  1. Allmende Kontor, Tempelhofer Feld, źródło: https://tempelhofer-feld.berlin.de/projekte/uebersicht/allmende-kontor/

  2. Allmende Kontor eV, źródło: https://www.allmende-kontor.de/

  3. Gemeinschaftsgarten Allmende-Kontor, Grün Berlin, źródło: https://gruen-berlin.de/projekte/parks/tempelhofer-feld/gemeinschaftsgarten-allmende-kontor

  4. Himmelbeet, źródło: https://himmelbeet.de/

  5. Nomadisch Grün gemeinnützige GmbH, Open Berlin, źródło: https://www.openberlin.org/users/nomadisch-gr%C3%BCn

  6. Über die Prinzessinnengärten, Prinzessinnengärten, źródło: https://prinzessinnengarten.net/wir/